Ықылас
Қобызшы-композитор, қылқобыз күйінің классигі · 1843–1916
Ықылас Дүкенұлы
Ықылас Дүкенұлы — қазақтың әйгілі қобызшы-композиторы, қылқобыз күйін кәсіби өнер деңгейіне көтерген орындаушы. Ол 1843 жылы қазіргі Қарағанды облысының Жаңаарқа ауданы жерінде туып, 1916 жылы қазіргі Жамбыл облысының Сарысу ауданында қайтыс болды; шыққан тегі — Кіші жүздің Тама руы. Атасы да, әкесі Дүкен де қобызшы болған, сондықтан ол бала жасынан осы өнерге баулынды. Музыка зерттеушісі Ахмет Жұбановтың бағалауынша, Ықылас қобызды бақсылық рәсімнен бөліп алып, дербес музыкалық аспап ретінде танытты. «Жезкиік», «Аққу», «Кертолғау», «Қоңыр», «Қазан», «Ерден», «Қамбар батыр» күйлері қобыз репертуарының негізіне айналды. Оның дәстүрін ұлдары мен шәкірттері жалғастырып, күйлері XX ғасырда нотаға түсірілді.
Жетістіктері
- «Жезкиік», «Аққу», «Кертолғау», «Қазан» күйлерін шығарды
- Қылқобызды дербес музыкалық аспап ретінде танытты
- Қобыз орындаушылық мектебінің негізін қалады