Қадырғали Жалайыри
Шежіреші-тарихшы, «Жылнамалар жинағы» («Жамиғ ат-тауарих») еңбегінің авторы · шамамен 1530–1605
Қадырғали Қосымұлы Жалайыри (Қадыр Әли би)
Қадырғали Жалайыри — XVI ғасырдың екінші жартысы мен XVII ғасырдың басында өмір сүрген тарихшы, жалайыр тайпасынан шыққан. Ол туралы мәлімет тек өз шығармасында сақталған, сондықтан туған-өлген жылдары (шамамен 1530–1605) болжаммен көрсетіледі. Өзінің жазуынша, ол қазақ сұлтаны Ораз-Мұхаммедтің әулетіне ұзақ жыл қызмет еткен. Зерттеушілердің пікірінше, ол Сібір ханы Көшімнің ордасында болып, 1580-жылдардың соңында Ораз-Мұхаммедпен бірге орыс әскерінің қолына түскен. 1600 жылы Ораз-Мұхаммед Қасым хандығының тағына отырғанда, Қадырғали оның бас кеңесшілерінің бірі болды. 1602 жылы түркі тілінде «Жамиғ ат-тауарих» («Жылнамалар жинағы») еңбегін аяқтап, оны патша Борис Годуновқа арнады. Кітапта Рашид ад-Дин шығармасының қысқаша мазмұнымен қатар қазақ хандары жайлы төл дастандар бар.
Жетістіктері
- 1602 жылы «Жылнамалар жинағын» жазып бітірді
- Қазақ хандарының шежіресі мен істерін хатқа түсірді
- Қасым хандығында Ораз-Мұхаммед ханның бас кеңесшісі болды