Мұстафа Шоқай
Саяси қайраткер, Түркістан автономиясының басшысы, публицист · 1890–1941
Мұстафа Шоқайұлы
Мұстафа Шоқай — саяси қайраткер, публицист, біртұтас Түркістан идеясын ұстанған қазақ эмиграциясының көшбасшысы. Сырдария облысының Ақмешіт (Перовск) уезінде туып, Ташкент гимназиясын және Санкт-Петербург университетінің заң факультетін бітірді. 1917 жылдың соңында Қоқанда жарияланған Түркістан автономиясы үкіметінде сыртқы істер министрі болып, Мұхамеджан Тынышбаевтан кейін үкіметті басқарды; Алашорданың халық кеңесіне де мүше болып сайланды. Автономия күшпен таратылған соң елден кетіп, 1921 жылдан Францияда тұрды. 1929–1939 жылдары Берлинде «Яш Түркістан» журналын шығарды. 1941 жылы 27 желтоқсанда Берлинде қайтыс болып, сондағы мұсылман зиратына жерленді.
Жетістіктері
- Түркістан (Қоқан) автономиясы үкіметінің басшысы (1917–1918)
- «Яш Түркістан» журналының негізін қалаушы әрі редакторы (1929–1939)
- Алашорда халық кеңесінің мүшесі
- Кеңестік Түркістан туралы еңбектер мен естеліктер жазды