Асан Қайғы
Аңызға айналған жырау әрі ойшыл, Әз Жәнібек ханның кеңесшісі · XIV ғасырдың соңы – XV ғасыр
Асан (Хасан) Сәбитұлы
Асан Қайғы (Асан Сәбитұлы) — XIV ғасырдың соңы мен XV ғасырда өмір сүрген деп есептелетін жырау әрі ойшыл. Ол туралы жазба дерек жоқтың қасы, мәліметтер халық аңыздары мен кейін хатқа түскен шежірелерге негізделеді, сондықтан өмірбаянының көп тұсы болжамды. Аңыз бойынша алғашында Алтын Орда ханы Ұлық-Мұхаммедтің жанында ықпалды би болған, кейін Қазақ хандығының негізін қалаушылардың бірі Әз Жәнібек ханның ақылшысына айналған. Ел тағдырын ойлап үнемі мұңға батқандықтан «Қайғы» атанған делінеді. Ең танымал аңызда ол желмаясына мініп, халыққа жайлы қоныс — Жерұйықты іздейді. Асан Қайғы атынан сақталған толғаулар мен Жәнібек ханға айтылған сын сөздер ауызша жетіп, XIX ғасырдан бастап қағазға түсірілген. Шоқан Уәлиханов оны «көшпелілер философы» деп атаған.
Жетістіктері
- Атынан сақталған толғаулар қазақ жыраулық поэзиясының бастауында тұр
- Аңыз бойынша Әз Жәнібек ханның кеңесшісі болған
- Жерұйық туралы аңыздың басты кейіпкері